صفحاتی هميشه‌گی از روزهای گذشته طبقات هم‌راهان درباره‌ی دوهفته‌نامه

 

الهام طهماسبی هم‌راه با او / آثار پيشين و elham_tahmaseby [@] yahoo [.] com

 

نامه‌رسان info [@] forough [.] net

 

© 1381 تا 1384 برداشت مطلب از «فروغ» به شرط ذكر مأخذ، نام صاحب اثر و اعلام نشانی مجله مانعی ندارد.

اگر بخواهم فيلم‌نامه بنويسم: موضوع

بخش دوم

الهام طهماسبی

اشاره: بخش نخست اين سلسله را در شماره‌ی 88 بخوانيد.

شناختن موضوع يا سوژه، همان subject، اولين گام مهم در نوشتن فيلم‌نامه است. پيش از آن که فيلم‌نامه را شروع کنيد، بايد موضوع را، يعنی آن‌چه فيلم‌نامه در باره‌ی آن است، بر حسب شخصيتی که مسير ماجرای دراماتيک را طی می‌کند، بشناسيد.

اگر استثناها را کنار بگذاريم، در اغلب فيلم‌ها فردی هست که بيش‌ترين حجم وقايع مربوط به اوست و تماشاگر به طور مداوم درگير اوست. اين فرد همان شخصيت اصلی يا کاراکتر ماست. گاه به شخصيت اصلی شخصيت محوری نيز اطلاق می‌شود. شخصيت محوری را، در زبان فرانسه، پرسوناژ ((personage نيز می‌ناميم.

در واقع و به طور خلاصه، ايده‌ی اوليه‌ی فيلم‌نامه يا داستان اوليه می‌تواند شخصيتی محوری باشد که در روند عادی زنده‌گی خود با مشکل و مسأله‌يی روبه‌رو می‌شود.

ايده‌ی اوليه: يک شخصيت به‌علاوه‌ی مسأله. مثال: کارمندی صبح به سر کار خود می‌رود و با حکم اخراج خود مواجه می‌شود.

کارمند شخصيت و اخراج شدن مسأله‌ی اوست. اين می‌تواند ايده‌ی ساده‌يی برای شروع يک فيلم‌نامه باشد.

بديهی‌ست که بعضی ايده‌ها جذاب‌ترند و بعضی معمولی، برخی جديدترند و خاص‌تر می‌نمايند و برخی فاقد اين جذابيت بوده و تکراری‌اند. ايده‌يی خوب است که هم شخصيت خاصی داشته باشد هم مسأله‌ی خاصی. هر چه ايده‌ی ما نوتر و خلاق‌تر باشد، به همان نسبت فيلم‌نامه‌ی جذاب‌تری خواهيم داشت.

خوب، وقتی که ما يک شخصيت خاص به‌علاوه‌ی مسأله را پيدا کرديم، تلاش شخصيت برای حل مسأله‌اش آغاز می‌شود. در روند اين تلاش، کار ما به عنوان نويسنده، پيچيده کردن مدام مسأله‌ی شخصيت يا درگير کردن او با کش‌مکش‌های مختلف در راه حل مسأله‌اش است.

پس تا اين مرحله، موضوع فيلم‌نامه‌ی ما، شخصيت اصلی به‌علاوه‌ی مسأله به علاوه‌ی حل مسأله است.

هر گاه اين سه عنصر برای ما معلوم و مشخص باشند، می‌توانيم گام‌های بعدی را در روند خلق فيلم‌نامه درست برداريم. اين يک الگوی عمومی برای شروع نوشتن فيلم‌نامه است (البته الگوهای ديگری نيز وجود دارد، اما در اين نوشتار سعی بر اين است که به ساده‌ترين وجه، الگويی کلاسيک برای خلق فيلم‌نامه به صورت عملی بيان شود و لازم به گفتن كه اين مطلب نگاهی به نحوه‌ی آموزش فيلم‌نامه‌نويسی در کتاب‌های «سيد فيلد» دارد).

خلاصه و تمرين: شخصيتی را در نظر بگيريد و برای‌اش ماجرايی بنويسيد. اين شخصيت حتا می‌تواند ما به‌ازای واقعی داشته باشد. ابتدا ماجرا را هر طور که می‌خواهيد با در نظر گرفتن کليات بنويسيد، حتا اگر حجم نوشته‌تان از چندين صفحه فراتر برود. سپس چندين مرتبه دوباره‌نويسی کنيد و هر بار جزئيات و حواشی ماجرا را حذف کنيد تا در نهايت به چند جمله برسيد. اين چند جمله موضوع فيلم‌نامه‌ی شماست.

ادامه دارد ...

Ç